Book Reviews/ገምጋም መጽሓፍ(ኣሕተምቲ ሕድሪ)

ጦብላሕታዊ ገምጋም መጽሓፍ ድራማ

ጦብላሕታዊ ገምጋም መጽሓፍ ድራማ 13/10/2017
ኣዳልዊ፣ ክፍሊ ፖለቲካዊ ምንቕቓሕ፡ ጨንፈር ባህሊ
ቀዳማይ ሕታም፣ ሜዳ 1982 ካልኣይ ሕታም፣ 2017 ኣሕተምቲ ሕድሪ ኣስመራ ኣቕራቢ ሳሙኤል መንግስትኣብ


መእተዊ
መጽሓፍ ድራማ ነቲ ኣብ ሜዳ ዝስራሕ ዝነበረ ዕዮታት ድራማ ኣንፈት ከተትሕዝ እተጻሕፈት ምዃና ኣብ ብዙሕ ኣጋጣሚታትን ኣብዛ መጽሓፍ ኣብ ዘለዉ መእተዊታትን ተገሊጹ ኣሎ። ኣብዛ መጽሓፍ እዚኣ ተኻቲቶም ዘለዉ ሓሳባት፣ መጽሓፍ “ድራማ” ንሓደ ጀማሪ ይኹን ዓያዪ ድራማ ጽቡቕ መበገሲን መሕሰቢን ነጥብታት ከምዘለዋ ንጹር እዩ። እዚ ንጻረ እዚ ኣብ ነብስኻ ምስትረኽቦ ድማ ዝያዳ ብሩህን ኣገዳሲት መጽሓፍ ምዃናን ትግንዘብ። ኣብ ውሽጢ እዛ መጽሓፍ እዚኣ ብዙሓት ኣርእስትታት ተተንቲኖም ኣንፈት ስነጥበብ ድራማ ኣብ ዓለም፣ ኣብ ኣፍሪቃን ኣብ ሜዳን ከመይ ኔሩን ኣሎን ብንጹር ተንጸባርቕ። ስለዚ እዛ መጽሓፍ እዚኣ ካብ ጀመርቲ ክሳብ ማእከላይ ኣፍልጦ ድራማ ዘለዎም ዓየይቲ ድራማ (Dramaturges) ከንብቡዋን ክፈልጡዋን ዘለዎም መጽሓፍ ኢያ።

ጦብላሕታዊ ትዕዝብቲ ኣብዛ መጽሓፍ

ነዛ መጽሓፍ እዚኣ ዘዳለዉ ክኢልታት ብዝሒ ዘንበቡዎን ዝተወከሱዎን መጻሕፍቲ ኣዝዩ ብዙሕ እኳ እንተኾነ ነተን ኣገደስቲ ነጥብታት ከውጽኡ ግን ክንደይ ጻዕሪን ኣድህቦን ከምዝሓተቶም ንጹር ስለኾነ ምስጋና ይግብኦም እዩ። ነዛ መጽሓፍ እዚኣ ከንብብ ከለኹ ዝረኸብኩዎም ፍልጠታት ዕዮ ድራማ ኣዝዮም ብዙሓትን ቅርጡዋትን እዮም።

ኣብ 1991 ኣብ ኣስመራ ብዙሓት ጉጅለታት ድራማ ፈርየን ስለዝነበራ ኣብተን ጉጅለታት ተጠርኒፍና ንሰርሕ መንእሰያት ኔርና። ኣብ ውሽጢ እዘን ጉጅለታት ዝነጥፉ ዝነበሩ ክኢልታት እቲ ዓውዲ፣ ኣዝዮም ውሑዳትን ብኣፍልጦ ዘይመጹን ስለዝኾኑ እቲ ዝቐርብ ዝነበረ ተዋስኦታት ኣዝዩ ድሩት ዝኾነ ሰረታት (Elements) ድራማ ዝሓዘ እዩ ኔሩ። ንኣብነት ድራማ ማለት ኣብ መድረኽ ወጺእካ ዝርርብ ምግባር ክሳብ ዝመስል ድሩት ዝኾነ ኣፍልጦ ኔሩ። ስነጽሑፋዊን ምርኢታዊን ሸነኽ ድራማ ክትርድኦ ኣዝዩ ከቢድን ዘይንጹርን ስለዝኾነ፣ ኣብቲ እዋን እቲ መጻሕፍቲ ናይ ድራማ ምውካስ ነቲ ተበጊስካሉ ዘለኻ ጥበብ ክትበጽሖን ክትርድኦን ይሕግዝ ኔሩ።

ኣብ “British library” ኣዝዩ ዓበይቲን ንኽትርድኦ ዘጸግም ብቛንቋ እንግሊዝ እተጻሕፈ መጻሕፍቲን ኔሩ። ካብዚ መጻሕፍቲ እዚ ሓንቲ The Theatre ዘርእስታ መጽሓፍ ረኺበ ከንብብ ጀሚረ። ነዛ መጽሓፍ እዚኣ ኣንቢበ ክርዳእ ግን ብዙሕ ጻዕሪን መወከሲታትን የድልየኒ ኔሩ። ንሓንቲ ገጽ ክውከስ ኣዝዩ ብዙሕ ሳዕ ዲክሽነሪ ክጥቀምን ክውከስን ኔሩኒ። ኣዝዩ ኣህላኺ ስለዝነበረ ብትግርኛ መጽሓፍ ድራማ ኣድላዪ ኮይኑ ይረኣየኒ ኔሩ ግን ክረክብ ኣይከኣልኩን። ኣጋጣሚ ኮይኑ ኣብ መጀመርታ ኣዋርሕ ናጽነት ምስ “ማሕበር ፍቕሪ ስነጥበብ” እተባህለት ካብ ተጋደልቲ፣ ካብ ኣለምበቃኝ ዝነበሩ እሱራት ኤርትራውያንን ኣብ ኣስመራ ካብ ዝነበርና ስነጥበባውያንን እተመስረተት ጉጅለ ስለዝተጸብርኩ ንኣንገሶም ኢሳቕ፣ ንግርማይ የውሃንስ ሳንድያጎን ንምኪኤል በርሀን እተባህሉ ተጋደልቲ ስነጥበባውያን ክላለዮም ክኢለ።

ኣብቲ እዋን እቲ እንበኣር’የ ህላወ እዛ “ድራማ” እተሰምየት መጽሓፍ ዝፈለጥኩ። “ድራማ እንታይ እዩ?” ንዝብል ሕቶ ብቛንቋይ እትምልሰለይ መጽሓፍ ምስረኸብኩ ኣዝየ ተሓጒሰ። ኣብ ዝኾነ ቦታ ክረኽባ ስለዘይከኣልኩ ግን እሽገር ኔረ። ነታ መጽሓፍ እቲኣ መን ናብቲ ማሕበር ኣምጺኡዋ ወይ ካብ መን ተለቂሐ ከምዘንበብኩዋ ኣይዝክርን እየ፥ ግን ካብታ ምጽሓፍ እቲኣ ዝረኸብኩዎ ጽባቐ፣ ክሳብ ሕጂ ክሃስስ ኣይከኣለን። ድራማ እንታይ እዩ ኢላ ስለትጅምር ድማ ኣዝያ መሲጣትኒ። ኣብዚ እዋን እዚ ድራማ ማለት ከምዚ እዩ። ድራማ ኣብ ኩሉ ዓይነት ጽሑፋት ኣሎ ኣቀራርባ ግን ይፈላለ። ነቲ ኣብ ሓንጎለይ ዝነበረ ድራማ ማለት ኣብ መድረኽ ዝቐርብ ተዋስኦ እዩ ዝብል ሓሳባት ክሓስበሉ ተሓጊዘ። “ድራማ ማለት ሓደ ነገር ምግባር ወይ ሓደ ተግባር ምፍጻም ማለት’ዩ” ኣብ ገጽ 12 ዘሎ ሓሳባት፣ “ድራማ ኣብ ምንታይ ይቐርብ?” ዝብል ሕቶ ከጽንዖ ከምዘለኒ ተረዲአ። እዚ ሕጂ ድራማ ማለት ብዝተፈላለየ ሜድያ (መራኸቢ) ክትግበር ዝከኣል ተግባራት እዩ ዝብል ኣተሓሳስባይ ካብዛ መጽሓፍ ዝነቐለ’ዩ። ናይ ጽሑፍ ድራማ፣ ናይ መድረኽ ድራማ፣ ናይ ራድዮ ድራማ፣ ናይ ፊልም ድራማ ተባሂሉ ድማ በብመራኸቢኡ ናብ ተዓዘብቲ ክቐርብ ይከኣል።

ኣብ ኣመዓባብላ ድራማ ዝብል ኣርእስቲ ድማ እቲ ካብ ገለ መጻሕፍቲ በጣቚለ ዝርድኦ ዝነበርኩ ድራማ ኣብ ግሪኽ ተጀሚሩ። ድራማ ማለት ከምዚ ከምዚ እዩ ምባል፣ ኣብ ክንዲ ብመበገሲኡ ብኣምር ናይቲ ሓሳባቱ ክርድኦ ክኢለ። ድራማ ከም ኣብ ግሪኽ ኣብ ኤርትራውያን እውን መበቆል ኣለዎ። ድራማ ኣብ ነፍሲ ወከፍ ኣብ ዓለም ዘላ ብሄር፣ ዓሌትን ስድራቤትን እዩ ዝምስረት። ድራማ ኣብ ነብሲ ወከፍ እዋን ዝፍጠርን ዝምዕብልን እዩ። ንሕና ኤርትራውያን ናትና ዝኾነ መበቈል ድራማ ኣለና። ኩሉ ኣብ ነብሲወከፍ ሓቀኛ ባህላዊ ንጥፈታት ዝትግበር ፍጻመታት ድራማ ኣሎ። ንኣብነት ሓዘን፣ መርዓ፣ ዓሮን ግራሮን፣ ተሓምበለ ወዘተ ዝተጸንዐ ድራማዊ ዝርርብ፣ ኣልባሳት፣ ናውቲን ምንቅስቓሳትን ስለዘለዎ፣ ድራማ ኣብ ኤርትራ ካብ ጥንቲ እዩ ኔሩ ምባል ክኢለ።

ኣብ መንጎ ትያትር፣ ድራማን ፕለይን ዝብል ቃላት እንግሊዝ ዘሎ ናይ ኣምር ፍልልይ ንኽርዳእ እዛ መጽሓፍ እዚኣ እያ ሓጊዛትኒ። ስለዝኾነ ድማ ትያትር ማለት ኣዳራሽ ተዋስኦ፣ ድራማ ማለት ዕዮ ተዋስኦ፣ ፕለይ ማለት ድማ ድርሰት ተዋስኦ ምዃኑ ክግንዘብ ክኢለ። ኦፔራ እንታይ እዩ? ኣብ ገጽ 12 ኣሎ። መበቆል ድራማ ኣብ ገጽ 17 ኣሎ። ድራማ ኣብ ኣፍሪቃ ኣብ ገጽ 42 ኣሎ። ዓይነታት ድራማ ኣብ ገጽ ኣብ ገጽ 52 ኣሎ። ተዋስኦ ኣቀራርብኡን ኣቕረብቱን ኣብ ገጽ 73 ኣሎ። ድራማ ኣብ ኤርትራ ኣብ ገጽ 93 ኣሎ። ኣብዛ ንእሽቶ ትመስል ግን ኣገዳሲት መጽሓፍ እንበኣር ንጀማሪ ቀልጢፎም ናብ ጽቡቕ ደረጃ ዘሳግሩ ኣገደስቲ ኣርእስቲታት ተገሊጾም ኣለዉ።

ሓንሳእ ምስኣንበብኩዋ ከምቲ ዕላማ ናይዛ መጽሓፍ ስነጥበባውያን ኣብ ክንዲ ብሃውሪ ገለ ኣፍልጦ ሒዞም ክጽሕፉ ኣለዎም ዝብል ጽልዋ ኣባይውን ሰሪሑ። እዛ መጽሓፍ እዚኣ ኣብ ሜዳ ስሩዕን ብክኢላ እተሰርሑ ድራማታትን ኣፍርያ እያ። “እቲ ካልእ ኲናት”፣ “ቅጣውን” ካልኦት ምሩጻት ድራማታት ፈርየን። ነተን ኣብ ሜዳ ዝፈረያ ድራማታት ተኸቲሎም ብዙሓት ክኢላታት ፈርዮም። ዋላኩኳ ድሕሪ ናጽነት ከምዝቲ ዝድለ ኣይኺድ ደኣንበር ነዛ መጽሓፍ ኣንቢቦም ብዙሓት ክኢላታት ድራማ በብመስርዕ፣ ጋንታ፣ ሓይሊ፣ በጦሎኒን በራጊድን ክኢላታት ድራማ ፈርዮም እዮም። ጽልዋ እዛ መጽሓፍ እዚኣ፣ ካብ ሜዳ ሓሊፉ ነቶም ኣብ ኣስመራ ዝነበርና ፈተንቲ ግን ግዱሳት ስነጥበውያን ኣርኪቡልና፣ ክሳብ ሕጂ’ውን ይቕጽል ኣሎ። ኣገዳስነትን ኣድላይነትን ናይዛ መጽሓፍ እናተፈለጠኒ ምስከደ ክውንና ብሂገ ክረኽባ ግን ኣይከኣልኩን። ኣብ ሓደ ኣጋጣሚ ግን ረኺበያ። ኣዝየ ተሓጒሰ። ናተይ ኮይና። በቲ ዝመልኮ ቋንቋ መወከሲ እትኾነኒ መጽሓፍ ረኺበ።

ኣብ እዋን ሳልሳይ ወራር ጋዜጠኛ ግንባር መረብ ሰቲት ኮይነ ንባረንቱ ምስተመለስና፣ ኣብ ሓደ ዓቢ መኻዚኖ ኣብ መሸማዓት እተኣስረ ኣዝዩ ብዙሕ መጻሕፍቲን መጽሄታትን ሜዳ ረኺበ። ኣብቲ መሸማዓት በብእዋኑ እተሓትመ መጻሕፍቲ፣ መጽሄታትን ዓንቀጻትን በብናቱ ተተኽቲኹ ምስረኣኹ “እዚ ነዚአን ብዓይኒ ቑጠባ ርእዩ ናብ ኣንበብቲ ዘይበተነን ቶሚን እንታይ ክረክብ’ዩ ነዚ ኹሉ ፍልጠት ኣሲሩ ሒዙዎ” እናበልኩ በብሓደ ክፍትሾ ጀሚረ። ማሕታ፣ ነጸብራቕ፣ ፊተውራሪ እተሰምያን ካልኦት መጽሄታትን መጻሕፍቲን ሓሊፈ ሓንቲ እርግ ዝበለት መጸማዕ ምስከፈትኩ እታ ዝብህጋ መጽሓፍ “ድራማ” ጥራይ እተተክተኸት መሸማዕ ኮይና ረኺበያ። ካብቲ ኩሉ ጽሑፋት መወከሲ ዝኾኒ ሓሓንቲ ወሲደ ናተይ ዝብላ ቅዳሕ መጽሓፍ “ድራማ” ወኒነ። ክሳብ ሎሚ ድማ ምስቲ ካልኦት መጻሕፍቲ እናኣገናዘብኩ እሰርሓላ ኣለኹ።
ብድሕሪ እዚ ኣብ 2012 ኣብ እተበገሰ ናይ ድሕረ ምረቓ ትምህርቲ ምዕቡል ስነጽሑፍ ኣብ ዓዲ ቐይሕ ምስተሳተፍኩ። ድሕሪ ናይ 13 ወርሒ ጽዑቕ መጽናዕታዊ ትምህርቲ፣ ሓንቲ ናይ መዕጸዊ እቲ ምህሮ ወ ይስልጠና እትኾነኒ መጽናዕታዊ ወረቐት ከቕርብ ኔሩኒ። “ምዕንባብ ድራማ ኣብ ኤርትራ ካብ 1991- 1998” ዝብል ኣርእስቲ ጽሒፈ። እዛ መጽሓፍ እዚኣ ድማ መወከሲ ኮይናትኒ። ነቲ ድራማ ካብ ግሪኽ ጀሚሩ ዝብል ኣምር ድራማ ኣብ ነፍሲ ወከፍ ስድራና ብሄርን እዛ ዓለም ዘሎ እዩ ዝብል ኣምር ክጠቅስ ትቡዕ ሓሳባት ኣቐቢላትኒ።

ከም መብዛሕትአን ሃገራት ኣፍሪቃ፣ ኤርትራ ናይ ገዛእ ርእሰን ባህልን ልምድን ብዘለወን ብዙሓት ብሄራት ዝቖመት ሃገር ስለዝኾነት፣ ኣብ ያታታት ናይ ነብሲወከፍ ብሄር፣ ብርክት ዝበለ ዋዛን ጸወታታትን ይርከብ። ብዙሕ ካብዚ ድማ ብመልክዕ ድራማ ይግለጽ። መብዛሕትኡ’ዚ ምስ ሃይማኖታዊ በዓላትን ፍሉይ ናይ ኣውደኣመት ወይ ሓዘን ወይ መርዓ... ወግዕታትን ስለዝተሓሓዝ፣ እቲ ምስ ድራማ ዘለዎ ዝምድና በሪሁ ክርአ ኣይከኣልን ኢዩ። ግን፣ ብግቡእ ተተሊሙ ፍሉጥ መጀመሪን መደምደምታን ሃልዩዎ ተጸኒዑ ዚቐርብ ስለዝኾነ፣ ንሓደ እምነት ወይ ኩነት ዘንጸባርቕ ከኣ ብምዃኑ ናይ ድራማ ጠባይ ኣለዎ። (57) (ኣብዛ ካልኣይ ሕታም ኣብ ገጽ 93 ኣሎ) ኢለ ጠቒሰ።

ኣብ 1997 ኣብ ዝተገብረ ስልጠና ድራማ፣ ኦዲፐስ ንጉስ እተባህለት ግሪኻዊት ተዋስኦ ጎይትኦም ብስራት ተርጒሙ ምስኣቕረባ ንመምሃሪ ክትስራሕ ተመዲቡ። ነታ ድራማ እናሰልጠንና እናሰራሕናያ ከለና ኣብቲ ትሕዝቶ ሓንቲ ሕንቅል ሕንቅሊተይ ብሲፊኒክስ ንንጉስ ኦዲፐስ ትሕተት መስመር ኣንቢበ ተገሪመ። ስፊኒክስ ንግሆ ብኣርባዕተ እግሩ፣ ቀትሪ ብኽልተ እግሩ፣ ምሸት ብሰለስተ እግሩ ዝከይድ ፍለጠለይ ኢላቶ። እዛ ሕንቅል ሕንቅሊተይ እዚኣ እንበኣር ካብ ቁልዕነተይ እናሰማዕኩዋ ዝዓበኹ እያ። ሳላ መጽሓፍ “ድራማ”፣ “ዋላ ንሕና እንተኾንና’ውን’ስባ እቲ ናይ ግሪኽ ድራማታት ምሳና ኔሩ እዩ” ዝብል ሓሳባት ከምዝሓስብ ኮይነ።

ክጠቕስ ኣብ ኦዲፐስ ንጉስ ዘላ ቀዳመይቲ መስመር ንጉስ ኦዲፐስ “ኦ ህዝበይ ህዝቢ ቴበስ ትውልዲ ዘመነይ ዓሌት ናይ ቃዲሞስ ኣብዚ መንበረ ታቦት መአከቢኹም እንታይ’ዩ ክትምህለሉ? ክትጽልዩ? ቴበስ ብዘይካቲ ሃገግ ዝብል ዘሎ ሽታ ዕጣን ክፋእን መከራን ኣንጸላልዩዋ ትርከብ። ኣነ ንጉስኩም ንጉስ ኦዲፐስ ዓቢ ድማ ካብዚ ሽግርን መከራን ከናግፈኩም’የ” ይብል። ቋንቋና ንድራማ ይኸውን እዩ። ድራማ ኣብ ኣፍሪቃ ከምቲ ኣብ ግሪኽ ይኹን ብኻልእ ቋንቋታት ዝግለጾ ንሕና ውን ብቛንቋና ንዓለም ድራማ ክንጽሕፈላ ንኽእል ኢና። ዝብል ሓሳባት ኣብ ኣእምሮይ ክሰርጽን ጽባቐ ቋንቋን ከድንቕን ክኢለ።

ኣብ መጽሓፍ ድራማ ንዓይነታት ተዋስኦ ዝገልጽ ዓንቀጻት ኣሎ። ትራጀዲን ካልኦት ዓይነታት ድራማ ድማ ብርዱእ ኣገባብ ተገሊጾም ኣለዉ። መጽሓፍ ድራማ ምስኣንበብኩ’የ እንበኣር መንጠሪ ዝኾነኒ ሓሳባት ዝረከብኩ። “ትራጀዲ ማለት ሓደ ብመብዛሕትኡ ጠባያቱን ተግባራቱን ዝድነቕ ወይ ቅቡል ሰብ ክነሱ፣ ገለ ድኽመት ዝህልዎ እዩ። እዛ ድኽመቱ ድማ ምኽንያ ትውድቀቱ ወይ ሞቱ ትኸውን” (ገጽ 52) ብሰንኪ ንእሽቶ ዘላቶ ኣበር ናብ ሕማቕ መደምደምታ ዝወድቕ ጠባይ” ማለት ምዃኑ ፈሊጠ። ንዓይ ግን ትራጀዲ ማለት ሞት ዘለዎ ተዋስኦ እዩ ዝመስለኒ ኔሩ። ሳላ መጽሓፍ ድራማ ዝኸተትለይ በሪ ፍልጠት ግን ድሒረ “ትራጀዲ ማለት ሓደ ጅግና ዝኾነ ይኹን ኣበር ዘይብሉ ጅግና ብሰንኪ ሓንቲ ዘላቶ ድኽመት ናብ ሞት ይበጽሕ ከም ኦዲፐስ። ኦዲፐስ በታ ዘላቶ ትዕቢት ይወድቕ፣ ኦቴሎ በታ ዘላቶ ቅንኢ ይወድቕ፣ ሮመዮን ጁልየትን ብሰንኪ ናይ ወለዲ ጽልኢ ይሞቱ እናበልኩ ክትንትን ጀሚረ። ፍልልያት ኮመዲ፣ ትራጀዲ፣ ትራጃይኮመዲ፣ ሮማንስ፣ ሳታየር እናበልኩ ክሓስብን ክትንትንን ክኢለ። እዚ ድማ በቲ ካብዛ መጽሓፍ እዚኣ ዝረኸብኩዎ ቁልዒ ፍልጠት ኮይኑ ረኺበዮ። እቶም ክርድኡኒ ብዙሕ መወከሲታት መዝገበ ቃላት ዝጥቀም ዝነበርኩ መጻሕፍቲ ኣንቢበ ክርድኦን ሓሳባቶም ክትንትኖን ክኢለ። ነቲ ኣብ ገጻ 17 ዘሎ ኣመዓባብላ ድራማ ዝብል ኣርእስቲ፣ ነቲ ኣብ ገጽ 73 ዘሎ ተዋስኦ እቕረብቱ ንቀራርብኡን፣ ኣብ ገጽ 78 ዘሎ ተዋስኦ ብመን ይቐርብ ዝብል ሓሳባት ኣንቢበ ምስተረዳእኩ ነቲ ካብዚ ሓሳባት እዚ ብኣንጻሩ ወይ ብዕምቈት ዝገልጾ መጻሕፍቲ ኣንቢበ ነቲ ሒዙዎ ዘሎ መጎት፣ ካብዛ መጽሓፍ እዚኣ ተበጊሰ፣ ድራማ ኣብ ብኣጠማምታ ኣሪስቶትል፣ ድራማ ብኣጠማምታ ዘበነ ተሃድሶ ወይ ሸክስፒር፣ ድራማ ብኣጠማምታ ስታኒስላቪስኪ፣ ድራማ ብኣጠማምታ በርቶል ብረክት፣ ድራማ ብኣጠማምታ ኣጉስቶ ቦል እናበልኩ ክትንትኖ በቒዐ።

ኣብ መደምደምታ፣ እዛ መጽሓፍ እዚኣ ክንድቲ ትረኣዮ ንእሽቶ ኣይኮነትን። ኣብ እእምሮ ኣንበብታ ዓበይቲ መጻሕፍቲ ጽሒፋ እያ። ነዛ መጽሓፍ እዚኣ እናተወከስኩ ነቲ ኣነ በብእዋኑ ዝገብሮ መጽናዕትታት እናኣጎልበተት ትመርሓኒ ዘላ መጽሓፍ ኢያ። ፍልልያቱ ንኽፈልጥ መሰረታዊ ኣንፈት ዘትሓዘትኒ ስለዝኾነት ኣገናዕ ነዛ ሓሳብ እዚኣ ብ1982 ዝሓሰብኩም ስነጥበባውያን እብል።

ኣብ 1991 ነታ ሓንቲ ቅዳሕ ክውንን ኣይከኣልኩን። ኣብ ክልተ ሽሕ ሓንቲ መሸማዕ ሕታም መጽሓፍ ድራማ ረኺበ ተሓጒሰ ኔረ። ሕጂ ድማ ንኹሉ ግዱስ ኣንባቢ መታን ክትባጻሕ ዳግማይ ንኽትሕተም ዝገበርኩም ኣካላት ኣሕተምቲ ሕድሪ አመስግን። እዛ መጽሓፍ እዚኣ ኣብ ኢድ ኩሎም ስነጥበባውያን ክትበጽሕን ክትንበበን ዘለዋ መጽሓፍ እያ። ካልኦት ግዱሳት ድራማ ድማ ካብዚ ስፍሕ ብዝበለ በዚ ሕጂ ዓለም ትኸዶ ዘላ ኣመት ዝማዕበለ መጽሓፍ ብዛዕባ ድራማ ክሕተም ንጽበ። ክሳብ ሽዑ ግን እዛ ጊዜ ዘየህስሳ ውቅብቲ መጽሓፍ ኣላትና።

እዛ ድራማ እተሰምየት መጽሓፍ በይና ስለዝኾነትን ንውሱን ዕላማ ቅድሚ 30 ዓመት እተጻሕፈት ስለዝኾነትን ንብራኸ ብቕዓት ቋንቋ እንግሊዝ ዘይመልኩ ክኢላታት ምስ ናይ ዓለም ጉዕዞ ከተኺዶም ኣይትኽእልን እያ።

የቐንየለይ